امروز؛ یکشنبه 26 آبان 1398  - حضرت محمد(ص): دانـش را ، پـیش از درگـذشت دانشمندان ، بنویسید ؛ زیرا با مرگ دانشمندان ، دانش (آنان) نیز مى‏رود./کنز العمّال : ۲۸۷۳۳
جهت مشاهده برنامه اجرایی همایش کلیک نمایید

تدوین برنامه ششم و مؤلفه‌های حقوقی شاخص خوشبختی

هر آن کو خاطر مجموع و یار نازنین دارد / سعادت همدم او گشت و دولت همنشین  دارد

معمولاً در تدوین برنامه‌های توسعه در کشور ما توجه صریح، شفاف و واضحی به شاخص خوشبختی نشده است. این در حالی است که در ادبیات توسعه کنونی، شاخص خوشبختی جایگاه ویژه‌ای دارد. به عبارت دیگر، توجه به شاخص‌های اقتصادی نظیر تولید ناخالص ملی به دلیل فراگیر نبودن در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

در حالی که شاخص خوشبختی برای سنجش عملکرد حکومت و دولت و میزان رعایت آن در برنامه‌های توسعه جایگاه ویژه‌ای دارد.

جالب توجه آن است که در تحلیل شاخص خوشبختی برخی مؤلفه های حقوقی نیز تعیین کننده است. مؤلفه هایی نظیر آزادی‌های فردی، آموزشهای مورد نیاز، نهادهای مورد نیاز و برخی مؤلفه‌های ملموس نظیر تغذیه مناسب، مسکن مناسب، محیط مناسب زندگی که در قانون اساسی جمهوری اسلامی به عنوان حقوق ملت مورد توجه قرار گرفته است. اندیشه‌ای که مبتنی بر ضرورت تأثیرگذاری شاخص خوشبختی در تدوین برنامه خوشبختی است، معتقد است که بهبود کیفیت زندگی افراد هدف والایی است که تمامی نهادها و نمادهای تمدن بشری باید برای آن تلاش کنند.

بر این اساس، هدف از علم، تکنولوژی، مدیریت، حکومت و برنامه‌ریزی باید معطوف به فراهم کردن شرایطی باشد تا افراد از بودن خود و زندگی خود لذت ببرند و احساس سعادتمندی کنند.

بدیهی است شاخص کیفیت زندگی بر اساس ارزشهای فردی، اجتماعی، ملی و بومی کشور ما باید تعریف شود. هرگونه ابهام در ارزشهای فردی و اجتماعی و ملی و فرهنگی کشور منتهی به شناور شدن، ابهام و ناشناختگی در شاخص بومی خوشبختی خواهد شد و به تبع آن تأثیر مؤلفه‌های شاخص خوشبختی در تدوین برنامه‌های توسعه کشور در هاله‌ای از تردید و ابهام قرار خواهد گرفت.این در حالی است که خوشبختی باید غایت و هدف برنامه‌های توسعه تلقی شود.

محمد درویش زاده

سرمقاله روزنامه دنیای حقوق